Tổng hợp Mẫu thiết kế nhà thờ họ chuẩn phong thủy

Nhà Thờ Họ đòi hỏi nhà thiết kế phải có sự kiến thức am hiểu sâu sắc về phong thủy, bên cạnh đó biết cách lựa chọn và bố trí nội thất sao cho thật hài hòa và độc đáo, cần có kiến thức tỏ tường về kiến trúc nhà, truyền thống của người Việt Nam, cũng như tinh tế trong cách sắp xếp không gian.

Trong bài viết này, cùng Kiến Trúc Nam Cường tìm hiểu các mẫu thiết kế nhà thờ họ đẹp chuẩn phong thủy đang được nhiều chủ đầu tư quan tâm.

thiết kế nhà thờ họ đơn giản
anh Hào
1 tầng
Dưới 5m
Hải Phòng
lang-mo-gia-toc-10-bia
chú Tràng
1 tầng
7 - 10m
Hải Phòng
Trên 400m
thiết kế nhà thờ họ truyền thống
anh Thanh
1 tầng
7 - 10m
Hải Phòng
150 - 200m
mẫu thiết kế nhà thờ họ cạnh nhà ở
bác Đệ
1 tầng
5 - 7m
Hải Dương
Nhà vườn
350 - 400m
Thiết kế nhà thờ họ thái bình
anh Nghĩa
1 tầng
5 - 7m
Thái Bình
Cổ điển
thiết kế lăng mộ gia đinh
chú Diệp
1 tầng
10 - 15m
Hải Phòng
250 - 300m
thiết kế mẫu nhà thờ họ nhỏ nghiêm trang
anh Nhã
1 tầng
Dưới 5m
Hải Phòng
Nhà vườn
nhà thờ họ 5 gian
anh Chính
1 tầng
Dưới 5m
Hải Phòng
Nhà vườn
thiết kế nội thất nhà thờ tổ không gian nhỏ
Mẫu thiết kế nhà thờ họ đẳng cấp
anh Trọng
1 tầng
Hải Phòng
thiết kế nhà thờ họ diện tích nhỏ
anh Triển
1 tầng
5 - 7m
Hải Phòng
Nội dung tóm tắt khách sạn hiện đại

Ý nghĩa của nhà thờ họ đối với người Việt Nam

Nhà Thờ Họ (hay Nhà Từ Đường) không chỉ là nơi thờ cúng tâm linh, nơi giúp con cháu hội tụ, thực hiện lễ nghi thờ cúng tổ tiên hay giỗ tổ của một dòng họ tưởng nhớ các bề trên đã khuất và nhớ tới cội nguồn của mình, mà còn là nơi lưu giữ những chiến tích, văn thư, giấy tờ quan trọng của cha ông để lại.

Nhà Thờ Họ phổ biến trong văn hóa người Việt tại các vùng Trung Bộ, khu đồng bằng và trung du Bắc Bộ.

Lưu ý là Nhà Thờ Họ là nơi thờ phụng của cả một dòng họ, không phải chỉ một chi, hay một nhánh của cả họ. Trong Nhà Thờ Họ thường không thờ quá 5 đời tổ & được phân chia theo “Chi”, ”Cành” của dòng họ.

Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường
Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường

Một số mẫu nhà thờ họ đẹp của Kiến Trúc Nam Cường

Mẫu nhà thờ họ đẹp đơn giản hình chữ Nhất

Thiết kế Nhà Thờ Họ điển hình là một ngôi nhà được xây theo hình chữ Nhất nằm ngang với 2 bên mái trước sau theo kiểu 2 mái của nhà thờ dốc xuống 2 bên. Mái nhà lợp ngói di có màu cam đất đặc trưng. Nhà thờ sẽ được phân làm 3 đến 5 gian. Nhà thờ với mặt bằng chữ Nhất được xây dựng tương tự kiểu 1 ngôi nhà truyền thống 2 mái.
Mẫu nhà thờ họ đẹp đơn giản hình chữ Nhất
Mẫu nhà thờ họ đẹp đơn giản hình chữ Nhất

Mẫu nhà thờ họ đẹp đơn giản 1 gian

Những mẫu nhà thờ họ đẹp chỉ với 1 gian thường xây dựng trong phạm vi đất có diện tích khiêm tốn. Kiểu nhà thờ nhỏ này phù hợp với những dòng họ ít người và có điều kiện kinh tế cũng như quỹ đất hạn chế.

Điểm chung của các mẫu nhà thờ họ đơn giản 1 gian là là thiết kế giản dị, kinh phí thấp nhưng vẫn đầy đủ công năng và đảm bảo sự tôn kính tổ tiên và không gian trang trọng cần thiết, bởi dù ở điều kiện nào thì con cháu dòng họ cũng luôn mong muốn có 1 không gian thờ cúng trang nghiêm nhất.

Mẫu nhà thờ họ đẹp đơn giản 1 gian
Mẫu nhà thờ họ đẹp đơn giản 1 gian

Mẫu nhà thờ họ đẹp 3 gian

Đây là một trong những mẫu nhà thờ họ phổ biến được nhiều gia đình lựa chọn bởi quy mô vừa phải, cấu trúc đơn giản và thích hợp với khả năng tài chính nhưng vẫn đủ để là nơi thờ cúng thiêng liêng.
Mẫu nhà thờ họ đẹp 3 gian
Mẫu nhà thờ họ đẹp 3 gian

Nhà thờ họ 3 gian trên đây có phần diện tích không quá lớn nhưng vẫn được các KTS Nam Cường thiết kế một cách tỉ mỉ từng chi tiết để tạo nên một công trình vừa đẹp vừa hợp phong thủy. Ta có thể thấy màu đỏ đặc trưng không dễ bị phai màu theo thời gian của ngói vảy rồng. Loại ngói vảy rồng này có khả năng phản xạ ánh sáng tốt nên hạn chế tối ưu việc hấp thụ nhiệt khi so với loại ngói khác.

Bên cạnh đó, mặt sau của mỗi viên ngói có hệ thống gờ chạy ngang dọc để ngăn chặn bụi hay mưa,  giúp công trình luôn mới và tươi sáng, tôn lên vẻ trang nghiêm, truyền thống của nhà thờ họ 3 gian.

Trên mái được thiết kế những hình dáng uốn lượn mềm mại và chóp mái được thiết kế hơi thẳng đứng sau đó mới thoải dần xuống. Bạn đọc có thể hình dung hơi thở cổ điển đến từ chi tiết cách điệu của hình ảnh rồng cưỡi mây tối giản. Những họa tiết rồng ngậm ngọc hay rồng bay phượng múa chính là lối kiến trúc phổ biến mang dấu ấn của người Việt.

Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường

Nhà thờ họ 3 gian với tiểu cảnh cây cối ở trung tâm được nhấn nhá bằng mái hình mũi hài, viền màu be tươi sáng. Ngói nâu mang đến vẻ đẹp tinh tế và nhẹ nhàng cho công trình. Ngói được làm bằng gạch chất lượng cao bền màu, không thấm nước, không dễ dàng bị rêu mốc hay bào mòn nên tăng khả năng bảo vệ được nhà thờ khỏi những tác động từ môi trường bên ngoài.  

4 hàng cột bằng gỗ ở trước cửa được KST khéo léo lồng ghép với lối đi 2 bên đã đỡ toàn bộ hệ mái nhà thờ họ để đảm bảo ngôi nhà chắc chắn và vững chãi. Do nhà thờ họ là công trình tâm linh của cả dòng họ cần có giá trị sử dụng lâu dài nên nguyên liệu gỗ được lựa chọn cẩn thận là gỗ lim tự nhiên, được ngâm ít nhất 2-3 năm để có thể bảo quản độ bóng, chống được mối mọt hoặc cong vênh.

Khung viền màu ghi xám của công trình
Khung viền màu ghi xám của công trình

Khung viền màu ghi xám của ngôi nhà đồng điệu với lan can hàng rào bao quanh, tạo cảm giác ấm cúng và ngôi nhà thờ họ nằm an yên trọn vẹn giữa thiên nhiên.

Với các loại nhà thờ họ 3 gian như hai mẫu tiêu biểu mà Kiến Trúc Nam Cường vừa giới thiệu trên, thông thường gian chính giữa được bố trí làm không gian thờ cúng chính, ở hai bên thường là bàn thờ phụ hoặc đặt bàn tiếp khách.

Nói chung, nhà thờ họ 3 gian có lối kiến trúc khá giống với nhà ở dân gian khi được sử dụng chất liệu chủ đạo là gỗ tạo nét cổ kính và uy nghiêm.

Mẫu nhà thờ họ đẹp 5 gian

Có thể nói chủ yếu quy mô các công trình nhà thờ họ hiện nay đều là nhà thờ họ 3 gian. Quy mô nhà thờ họ 5 gian hay còn gọi là nhà thờ họ 3 gian 2 trái thường khá rộng lớn và thiên về sử dụng hằng ngày nên ít được các gia đình lựa chọn hơn. Còn trong trường hợp chỉ để thờ cúng và tiếp khách, nhà thờ họ sẽ được làm theo phong cách cơ bản kiểu nhà 3 gian nhiều hơn.
Mẫu nhà thờ họ đẹp 5 gian
Mẫu nhà thờ họ đẹp 5 gian

Trước khuôn viên nhà thờ chính là một lư hương lớn với hai chú hồng hạc hai bên để thuận tiện cho việc hành lễ và bái tế. Gian nhà thờ chính có 5 gian được xây dựng theo kiến trúc chữ Nhất. Mỗi cánh cửa trong nhà thờ họ đều được chạm trổ tỉ mỉ bằng họa tiết hoa lá vô cùng tinh xảo và ấn tượng.

Với phần mái, kiến trúc sư lựa chọn loại hình ngói mũi hài truyền thống. Đây là kiểu thiết kế có góc mái được uốn cong như mái chùa. Thêm vào đó là các họa tiết hoa văn, rồng phượng giúp tôn lên nét bề thế và uy nghi của nhà thờ.

Mẫu nhà thờ họ đẹp 2 tầng

Mẫu nhà thờ họ 2 tầng này không chỉ có công năng để thờ cúng mà nơi đây cũng là nơi để họ hàng, con cháu trở về vào mỗi dịp quan trọng trong năm. Nhìn từ chính diện thì mẫu nhà thờ họ 2 tầng này sở hữu một vẻ đẹp vuông vắn với các đường nét mềm mại của phong cách truyền thống. 

Chúng ta dễ dàng hình dung được nhà thờ họ 2 tầng này được xây dựng trên nền diện tích đất rộng, không gian thoáng đãng. Hình khối nhà thờ thiết kế theo kiểu 3 gian truyền thống nhưng được cách điệu với 2 tầng lầu, vừa gia tăng diện tích sử dụng, đồng thời trở nên phù hợp hơn với nhịp sống hiện đại. 

Thiết kế nhà ở 2 tầng cách mặt đất khoảng 0.6m kết hợp với hệ thống bậc tam cấp dẫn lên trên hiên nhà. Cột nhà được làm bằng chất liệu bê tông sơn giả gỗ tạo nên một khung nhà vững chắc nâng đỡ phần trên.

Mẫu nhà thờ họ đẹp 2 tầng
Mẫu nhà thờ họ đẹp 2 tầng

Mái nhà thờ dùng mái ngói đỏ đất tạo nên nét đẹp cổ kính đầy ấn tượng. Theo phong thủy, nhà thờ họ hay nhà thờ gia đình thường không nên dùng mái ngói xanh vì màu xanh thuộc hành thủy, được coi là biểu tượng của nước. Tình trạng nước tràn xuống núi sẽ gây ra nhiều mất mát và thương vong đến thế hệ con cháu trong dòng họ. 

Bên cạnh đó, những loại hình khác chúng ta vẫn thường bắt gặp trong thiết kế nhà thờ họ là “nhất, nhị, đinh, công, quốc”. Thông thường các kiến trúc sư sẽ xây kiến trúc nhà chữ “đinh” trong các mẫu nhà thờ họ, chữ “công” đối với các công trình đền chùa cấp làng và xã, và chữ “quốc” cho các thiết kế công trình cấp Quốc gia

Một số lưu ý trước khi xây dựng Nhà Thờ Họ

Xét về mặt kiến trúc, nhà thờ họ có phong cách thiết kế khá gần gũi với các kiến trúc nhà ở thiên về hơi hướng dân gian thuộc về truyền thống. Còn khi xét về công năng sử dụng, nhà thờ họ là công trình tâm linh dành riêng cho mục đích thờ cúng tổ tiên. 2 yếu tố này được coi là những yếu tố chính tạo nên những đặc trưng cho công trình kiến trúc nhà thờ họ, bên cạnh đó là những lưu ý khi xây dựng:
Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường
Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường

Kích thước xây dựng nhà thờ họ

Như các công trình kiến trúc khác, kích thước hay quy mô của Nhà Thờ Họ sẽ phụ thuộc vào tiềm lực tài chính và sự đóng góp của thành viên trong gia đình. Đồng thời quy mô của nhà thờ cũng được xây dựng một phần dựa trên địa vị xã hội của những vai vế thành viên trong dòng họ.

Tuy nhiên, dù lớn hay nhỏ thì quy mô công trình vẫn cần được tính toán chi tiết sao cho cân đối và vừa đủ cho ngôi nhà và khuôn viên. 

Ví dụ nếu chủ đầu tư muốn xây dựng trên diện tích khoảng 50 – 80m2 thì có thể thiết kế 2 tầng – 8 mái hoặc 4 mái tương ứng với 3 đến 5 gian nhà, kích thước gian giữa khoảng 5,5m, gian bên 2,7m, số diện tích còn lại sẽ dành cho tiểu cảnh sân vườn. 

Bên cạnh đó nếu dòng họ nào có tài chính mạnh hơn thì có thể bài trí thêm phần hậu cung.

Kích thước nhà thờ họ
Kích thước nhà thờ họ
Tuy nhiên, dù lớn hay nhỏ thì quy mô vẫn phải được tính toán cụ thể để cân đối, vừa đủ cho phần ngôi nhà và khuôn viên. Ví dụ nếu chủ nhà muốn xây dựng trên đất có diện tích khoảng 60 đến 80m2 thì có thể làm quy mô 2 tầng với 8 mái hoặc 4 mái tương ứng cho 3 đến 5 gian, kích thước gian giữa khoảng 5,5m, gian 2 bên 2,7m, diện tích còn lại sẽ dành cho tiểu cảnh sân vườn. Bên cạnh đó nếu gia đình nào có tài chính mạnh hơn thì có thể bài trí thêm phần hậu cung.

Chọn hướng đất và thế đất khi xây nhà thờ họ

Trong quá trình thiết kế, Kiến Trúc Nam Cường chúng tôi luôn chú ý đến vị trí, hướng xây dựng nhà thờ sao cho thích hợp với tuổi và vận mệnh của gia chủ. Vì đây là một trong những bước đệm vô cùng quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của gia đình, chính vì thế, để thiết kế đảm bảo đủ tiêu chuẩn, bạn nên tham khảo thêm ý kiến các chuyên gia phong thủy có thể an tâm và tin tưởng trước khi xây dựng. 

  • Đối với hướng đất: Nếu khu đất vón đã ở vị trí thuận lợi thì chúng ta nên lựa chọn theo hướng Nam. Theo Phật giáo thì hướng Nam gắn liền với hạnh phúc cũng như những điều thiện lành, theo Nho giáo thì đây là hướng theo những vị thánh nhân. Người dân Việt chúng ta cũng luôn coi ông cha tổ tiên như những bậc thánh hiền luôn dõi theo và phù hộ độ trì cho con cháu nên cũng thường lấy hướng Nam làm chủ đạo. Tuy nhiên trong trường hợp thế đất mà bất lợi thì chủ đầu tư cũng có thể tính toán và cân nhắc để lựa chọn theo hướng khác.
  • Đối với địa thế đất: Nền đất phía sau nhà thờ họ phải bố trí cao hơn nền đất phía trước. Bên cạnh đó nền đất bên trái phải cao hơn nền bên phải. Nếu tuân thủ được các yếu tố trên thì việc thi công nhà thờ họ sẽ diễn ra thuận lợi hơn. Tốt nhất là trước khi tiến hành xây dựng, chúng ta phải tìm được địa thế long mạch phù hợp, tránh xa huyệt xấu để con cháu sau này làm ăn thịnh vượng và phát triển tốt.
Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường

Chất liệu gỗ trong thiết kế nhà thờ họ

Gỗ là chất liệu chủ đạo được sử dụng để thiết kế nội thất nhà thờ họ, từ các cột trụ, khung tường, hệ thống cửa đến nội thất bàn thờ, bàn ghế, hay sàn nhà đều có thể được chế tác từ gỗ, kết hợp thêm sơn son thiếp vàng lộng lẫy, khang trang. Ngoài ra, nhà thờ họ truyền thống sử dụng chất liệu gỗ chủ yếu cho hệ khung kèo, hệ thống thức cột, các bộ phận xà ngang, xà thượng. 

Có lẽ khi nói đến cửa gỗ nhà thờ họ thì phần lớn người dùng thường ưa chuộng dòng cửa bằng gỗ lim nhất. Bởi vì gỗ lim là 1 trong 4 loại gỗ tứ thiết tại Việt Nam, nó có thể chịu nắng mưa mối hay mọt khá tốt. Bên cạnh gỗ lim thì dòng cửa gỗ đỏ cũng là loại cửa gỗ khá được yêu thích để làm cửa nhà thờ họ.

Chất liệu gỗ trong nhà thờ họ
Chất liệu gỗ trong nhà thờ họ

Từ ngoài nhìn vào ta thấy khu vực bên phải bày trí bộ bàn ghế làm bằng gỗ tự nhiên kiểu dáng vuông khá đơn giản được chạm khắc và họa hình tinh xảo. Sập gụ là thước đo sự cao quý và vững bền của một gia tộc nên được đặt trang trọng nơi trung tâm không gian thờ để tiếp khách, thờ cúng ông bà tổ tiên trong những dịp lễ, Tết ​​quan trọng.

Yếu tố quan trọng nhất của vật liệu gỗ trong nhà thờ họ đó là bền. Do đó chủ đầu tư nên ưu tiên sử dụng những loại gỗ chất lượng cao như: gỗ lim Lào, gỗ lim Nam Phi, gỗ đỏ pachy, gỗ gõ đỏ tali… Những dòng gỗ này không chỉ có độ bên cao, mà còn có màu sắc đẹp mắt, vân gỗ sáng bóng, rõ nét… Rất phù hợp với tiêu chí bền và thẩm mỹ theo yêu cầu của chủ đầu tư.

Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường

Mặt khác, theo thời gian, ngoại thất nhà thờ họ khi sử dụng vật liệu thô sơ, đơn giản để thi công như gỗ, đất, đá… hoặc lợp bằng ngói qua thời gian, chúng không thể tồn tại lâu bền, do đó gỗ chỉ còn được sử dụng trong thiết kế nội thất là chủ yếu.

Tuy nhiên vẻ ngoài và màu sắc của gỗ vẫn luôn được yêu thích bởi tính chất hoài cổ và nét trầm ấm của nó. Những công trình nhà thờ xây dựng gần đây đã khắc phục điểm yếu này khi xây dựng bằng bê tông cốt thép giả gỗ – một loại chất liệu bảo đảm tuổi thọ cũng như sự vững chắc lâu dài. Phổ biến hiện nay là kiến trúc nhà thờ họ bằng bê tông giả gỗ, bức phù điêu sẽ được đúc sẵn bằng bê tông do nghệ nhân trực tiếp đắp bằng tay hoặc từ khuôn chất liệu cao su non.

Bên cạnh đó một lợi ích khác không thể không nhắc tới là yếu tố chi phí, giá bê tông cốt thép giả gỗ cũng rẻ hơn khá nhiều so với việc sử dụng gỗ thật như trước, từ đó giúp gia tộc tiết kiệm ngân sách cho việc thi công nhà thờ họ.

Bố trí trong nhà thờ họ
Bố trí trong nhà thờ họ
Thiết kế nhà thờ họ ngày nay sử dụng kết hợp cả các chất liệu, vật liệu xây dựng hiện đại như đá, bê tông, cốt thép và đá băm… giúp công trình trở nên kiên cố hơn. Vật liệu sử dụng có thể là những khối đá qua sự tài hoa của những người thợ đã tạo nên những sản phẩm tinh tế đạt độ thẩm mỹ cao như gỗ thật.

Ngoại thất nhà thờ họ

Để tạo dựng nên một khu nhà thờ họ uy nghiêm, khang trang thì không thể thiếu những thành phần chính như sau

Cổng vào nhà thờ họ

Cổng nhà thờ họ là bộ phận tạo ấn tượng đầu tiên cho mọi người khi bước vào một nhà thờ họ, cổng thường được làm bằng đá hoặc gỗ, có thể theo phong cách hiện đại, truyền thống tương đồng với gian chính nhà thợ hoặc cũng có thể được tạo nên qua sự hòa hợp của cả hai phong cách. Kiến trúc sư Nam Cường chúng tôi cũng sẽ chú ý dựa vào từng đặc trưng các vùng miền và nguyện vọng của nhà đầu tư để thiết kế sao cho hợp lý.
Thiết kế cổng nhà thờ họ
Thiết kế cổng nhà thờ họ

Mẫu phong cách thiết kế cổng tam quan nhà thờ họ trên không chỉ hút mắt bởi thiết kế gồm hệ thống mái dày cao lớn và các thức cột màu trắng in chữ nổi bật tạo sự bề thề trang nghiêm, mà còn gây ấn tượng với những tranh vẽ tường và tiểu tiết nhỏ như đèn lồng đỏ trang trí hay bụi cây cảnh hai bên góc tường.

Tất cả hòa hợp với cảnh sắc xung quanh tạo nên một tác phẩm kiến trúc vừa thích mắt vừa mang tính tôn nghiêm nhưng không kém phần nghệ thuật tinh xảo.

Tường rào nhà thờ họ

Tường rào là hạng mục bảo vệ bao quanh nhà thờ, đảm bảo an ninh, trật tự, tránh sự tranh chấp đất đai. Thông thường nhà thờ họ là nơi lưu giữ những kí ức đáng tự hào của cả một dòng họ từ những thế hệ trước, do đó khi thực hiện xây mới hoặc cải tạo nhà thờ cần giữ gìn duy trì những nét truyền thống cố hữu trước đây thay vì thiết kế làm mới theo hướng hiện đại làm mất đi tính chất lịch sử của gia đình. 

Cho nên khi xây dựng tường rào nhà thờ họ, các gia chủ thường hướng đến những mẫu thiết kế tối giản và cơ bản, không quá cầu kỳ hay bắt mắt, điểm chút hoa văn phía trên giúp cho nhà thờ không bị âm u và thoáng khí hơn. Thông thường loại chất liệu được sử dụng làm tường rào là tường rào đá, tường rào kim loại hoặc bê tông.

Tường rào nhà thờ họ
Tường rào nhà thờ họ
Một tường rào nhà thờ họ đẹp đẽ, kết cấu vững chắc kiên cố, được xây dựng hợp phong thủy không chỉ có giúp bảo toàn sự tôn nghiêm và yên tĩnh của công trình nhà thờ họ mà còn đem đến chốn bình an cho tất cả các thế hệ con cháu trong dòng họ hội tụ về.

Khuôn viên, cảnh quan sân vườn

Tùy theo diện tích mảnh đất mà chủ đầu tư có thể bố trang trí cây cối, vườn hoa, hồ nước hay hòn non bộ… sao cho phù hợp. Thông thường các công trình nhà thờ họ được xây dựng bao quanh bởi vườn cây, tiểu cảnh tạo bóng mát cho công trình nhà thờ họ.
Khuôn viên, cảnh quan sân vườn
Khuôn viên, cảnh quan sân vườn
Cảnh quan sân vườn giúp cho nhà thờ họ thêm gần gũi thiên nhiên, đem lại tính thẩm mỹ, ngoài ra còn có chức năng điều tiết vận khí, là nơi các thành viên trong gia đình thư giãn và tận hưởng cảnh đẹp.
Chòi nghỉ trong nhà thờ họ
Chòi nghỉ trong nhà thờ họ

Chòi nghỉ và đường dạo là những thành phần không thể thiếu trong mẫu thiết kế cảnh quan sân vườn nhà thờ họ có diện tích đất lớn. Bởi đây là bộ phận giúp tăng không gian trải nghiệm khuôn viên, mở ra  những hướng nhìn mới trong khung cảnh vườn nhà thờ họ.

Chòi nghỉ trong sân vườn được bố trí giữa hồ nước xung quanh được thả sen, theo từ lối đi cách điệu rất cá tính và độc đáo, là nơi mọi người có thể nghỉ ngơi, thưởng ngoạn phong cảnh hữu tình tuyệt đẹp.

Không gian xanh
Không gian xanh
Không gian sân vườn được trang trí xanh tươi với cây cối, hoa cỏ tăng mang màu sắc và thiết kế đặc trưng của vườn nhà Việt Nam được cách tân với những tảng đá được sắp xếp tự nhiên một cách có chủ ý dưới gốc cây, nhằm tạo nên hiệu ứng sinh động trong sân vườn. Ngoài ra đây cũng là khu vực lắp đặt ánh sáng tạo điểm nhấn cạnh lối đi vào ban đêm.
Không gian xung quanh nhà thờ họ
Không gian xung quanh nhà thờ họ
Với diện tích không quá rộng, nhà thờ họ vẫn có thể được trang trí thêm hoa cỏ màu sắc nhẹ nhàng trên mái lưới trên lối đi sau cổng nhà thờ họ, cách thiết kế khéo léo này vừa đem lại bóng râm cho lối đi vừa khiến không gian thêm tươi sáng.

Kiến trúc mái nhà thờ họ

Thiết kế kiến trúc mái nhà thờ họ khá đa dạng kiểu dáng và phong phú về chất liệu. Đối với những công trình 2 mái kiểu truyền thống thì triền mái sẽ thẳng, không cong, trong khi đó mẫu 4 mái và 8 mái thì góc mái được các kiến trúc sư thiết kế hất nhẹ lên, nhằm tạo được độ cong và thoát tục.
Kiến trúc mái mẫu thiết kế nhà thờ họ
Kiến trúc mái mẫu thiết kế nhà thờ họ

Không gian cổng tam quan nhà thờ ở phía trước, kề bên cạnh là điểm nghỉ chân đồng thời là lối đi đến nhà thờ chính phía sau đều được thiết kế đồng nhất với phần mái được xây thu hồi và được lợp bằng ngói đỏ nổi bật kết hợp cùng tone với màu gỗ tạo cảm giác ấm cúng và yên bình.

Hoa văn trang trí phần mái của nhà thờ họ nên đơn giản so với đền chùa. Thông thường, KTS Nam Cường thường không chạm rồng phượng mà chọn những hoa văn thiên nhiên như đại tự, mặt nguyệt, mây,…để trang trí phần trung tâm của mái nhà.

Cột đồng trụ nhà thờ họ

Cột đồng trụ hay còn có tên khác là cột nanh, cột lửa tuỳ vào từng khu vực vùng miền mà cột đồng trụ có các tên gọi khác nhau.
Cột đồng trụ nhà thờ họ
Cột đồng trụ nhà thờ họ
Tuy nhiên chúng đều có chung là mang công dụng tạo nên tính thẩm mỹ, bề thế cho công trình nhà thờ họ, ngoài ra hệ cột đồng trụ nhà thờ họ cũng mang tính biểu tượng khi đứng nghiêm trang phía trước nhà thờ như những người lính canh gác bảo vệ nhà thờ ngày đêm, xua đuổi tà khí và mang lại bình yên cho nơi tâm linh trong cúng bái.

Nội thất nhà thờ họ

Cửa ra vào nhà thờ họ

Trước khi người nhà tiến vào không gian thờ tự bên trong, hàng cửa nhà thờ họ được coi là bộ mặt thứ hai của cả công trình sau cổng ra vào. Có thể nói gần như 100% các Nhà Thờ Họ mà Kiến Trúc Nam Cường thiết kế trong khu vực phía Bắc đều sử dụng loại cửa bức bàn.

Cửa bức bàn là kiểu cửa có cánh cửa gỗ dàn trải suốt cả gian, một bộ cửa bức bàn có nhiều cánh, số cánh cửa sẽ là các số chẵn như 2, 4, 6, phổ biến nhất là cửa 4 cánh.

Không gian làm cửa thường là ở giữa hai cột một gian nhà gỗ truyền thống, gồm nhiều cánh rời dễ tháo lắp, được thiết kế cân đối cho mỗi gian nhà, sử dụng cối quay truyền thống của Việt Nam chứ không sử dụng bàn lề giống như các công trình nhà ở dân dụng khác. Ưu điểm của loại cửa này là cánh sẽ không bị xệ, các cánh cửa có thể di chuyển hoặc tháo rời khi cần để mở rộng không gian.

Cửa ra vào nhà thờ họ
Cửa ra vào nhà thờ họ

Loại cửa này được thiết kế theo kiểu bậc cấp để phân biệt không gian bên trong nhà và phía bên ngoài, bậc cấp được thiết kế có kích thước đảm bảo chiều cao từ nền nhà đến bậc cửa và khoảng cách phía bên trên một cách hợp lý, độ cao vừa phải để tránh bị vấp ngã, đảm bảo giúp mọi người bước qua thoải mái, không cần cúi đầu quá thấp để tránh va đầu vào cửa mà chỉ cúi vừa phải phần nào thể hiện lên sự tôn trọng, tôn kính của khách đối với chủ nhà và gia tiên trong nhà.

Đây cũng là nét văn hóa đậm bản sắc của người Việt được duy trì qua nhiều thế hệ và được thể hiện gián tiếp qua các bậc cấp nhà gỗ cổ truyền. Do đó người thiết kế cửa bức bàn nhà thờ họ cần có sự tính toán kỹ lưỡng về kích thước hệ thống cửa sau khi đã xây xong phần khung cho ngôi nhà thờ họ.

Mẫu nội thất tại Nhà thờ họ
Mẫu nội thất tại Nhà thờ họ
Một lưu ý khi thiết kế cửa sổ nhà thờ họ mà bạn đọc cần chú ý đó là phòng thờ là nơi tâm linh nên cần tránh những hướng gió mạnh, do đó thông thường cửa sổ điều hòa không khí sẽ ở hai bên tường không đối mặt trực tiếp với gian thờ chính trung tâm. Chỉ nên xây một đến 2 cửa sổ nhỏ trong phòng thờ tránh gây hao hụt vượng khí.

Gian nhà thờ chính

Gian nhà thợ chính là nơi trung tâm quan trọng nhất trong thiết kế Nhà Thờ Họ, thường nằm ở chính giữa khuôn viên của nhà thờ họ. Đây là nơi đặt bài vị của các vị cao tằng thủy tổ trong họ tộc hay các vị thần linh khác, thường được thiết kế và xây dựng tỉ mỉ với những bộ hoành phi câu đối hoặc cuốn thư câu đối mang nội dung những lời tôn kính ông cha, lưu giữ truyền thống lâu đời, cầu mong phát đạt, hạnh phúc…. 

Thông thường bức hoành phi dài khoảng 1m97 rộng 67cm. Hoành phi câu đối có thể được trang trí trên nền then hoặc nền sơn đỏ, sơn son thếp vàng; ngoài ra bức cửa võng thông thường được khắc chạm theo mẫu tứ linh hóa, chạm trổ trên nóc một cách tinh xảo…. Đôi câu đối và cửa võng sẽ có kích thước tùy vào diện tích từng gian thờ từng nhà sẽ lựa chọn khác nhau.

Gian nhà thờ chính
Gian nhà thờ chính

Tại gian thờ chính thông thường bàn thờ tổ được làm 2 cấp hoặc 3 cấp. Cấp 1 thường là bàn ô sa, án gian thờ hoặc sập thờ… Cấp 2 là 1 bàn án hành hoặc 1 chiếc kệ đặt liền bàn thờ chính dùng để đặt ngai thờ và bài vị. Bàn thờ án hành thường cao tầm 1m47. Bàn thờ này cao nhất và đặt ở trong cùng gian thờ chính, bên trên đặt ngai thờ hoặc khám thờ ở chính giữa.

Phía trước bàn thờ án hành, ta đặt bàn thờ ô sa cao 1m27. Bàn thờ này đặt ở gian thờ chính được bày trí đầy đủ bộ đồ thờ tam sự, ngũ sự và mâm bồng, ống hương, đài nến, bát hương, đỉnh đồng…

Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường
Mẫu thiết kế nhà thờ họ tại Kiến Trúc Nam Cường

Tùy theo nhu cầu của chủ đầu tư, gian thờ chính có thể bài trí thêm đôi hình hạc thờ hay bộ bát bửu chấp kích bày trí phía trước bàn thờ.

Thiết kế nội thất mang vẻ đẹp thuần túy chất Việt, từ các chi tiết tranh treo tường hình ảnh tùng cúc trúc mai đến đôn gỗ đặt chậu cây, lục bình đều có họa tiết truyền thống. Với kết cấu gồm 3 gian, 2 gian trái phải của nhà thờ sẽ được thiết kế để làm nơi tiếp đón khách với bàn trà dài và 2 trường kỷ kèm theo.

Gian thờ phụ

Hai gian thờ phụ (bên tả và hữu gian chính Nhà Thờ Họ) bao gồm một bên gian thờ thông thường sẽ là ban thờ thần linh, thổ địa hay thờ bà cô, ông mãnh; một bên còn lại lập ban thờ cho nhà chi trưởng hoặc ban thờ bà mẹ Việt Nam anh hùng… sẽ được sắp xếp và quyết định theo phong thủy và theo ý kiến thống nhất của các thành viên trong dòng họ. Bàn thờ này thông thường được bài trí đơn giản hơn ban thờ chính, chỉ có bộ tam sơn, đài đẩu, đài nến, ống hương, bát hương…
Gian thờ phụ

Hai bàn thờ bên gian thờ này có kích thước nhỏ hơn và khác biệt đôi nét, chiều cao bàn thờ thường thấp hơn gian thờ chính, cách bày trí bàn thờ cũng đơn giản hơn. Kích thước thường dùng hai bên gian thờ dài khoảng 1m97 (hoặc dài 1m75), rộng 87cm (hoặc rộng 97cm), cao 1m07 (hoặc cao 1m17).

Bà cô, ông mãnh là những từ mà dân gian thường dùng để nói đến những người chết trẻ, chưa lập gia đình. Người ta cho rằng do chết trẻ nên bà cô, ông mãnh rất thiêng, có thể sẽ phù hộ độ trì rất nhiều cho người thân nào mà họ thấy “hợp”.

Cuốn thư đá của nhà thờ họ

Cuốn thư đá được biết đến là bình phong nhà thờ, mang hình dáng giống với một cuốn thư ghi chép của thời xưa. Ngoài việc mang vai trò là một bức che chắn cho nhà thờ khỏi các luồng khí xấu xâm hại không gian bên trong gian thờ, cuốn thư đá còn mang hiều ý nghĩa về phong thủy cũng như tâm linh.

Đó là cầu mong cho cuộc sống gia đình tràn đầy tài lộc, sống lâu trường thọ, hoặc cũng có ý nghĩa đem lại năng lượng tốt, thanh lọc tâm hồn, điều hòa khí vượng…

Cuốn thư đá nhà thờ họ
Cuốn thư đá nhà thờ họ
Bên cạnh đó ở một số nhà thờ họ còn có Chiếu rồng đá thường được đặt ở chính giữa bậc thềm lên xuống của nhà thờ họ dùng để xua đuổi tà ma hay âm hồn, vong linh xấu. Ngoài ra các sản phẩm Chiếu rồng đá còn thể hiện tính nghệ thuật cao mang giá trị lớn về tâm linh sâu sắc cũng như tượng trưng cho sức mạnh, quyền lực
Chiếu đá nhà thờ họ
Chiếu đá nhà thờ họ

Bậc tam cấp của nhà thờ họ

Bậc tam cấp là một cấu trúc thành phần không thể thiếu bởi thông thường những nhà thờ họ có đặc điểm xây cao hơn so với mặt đất. Đây là đoạn đường dẫn vào chốn linh thiêng cao quý nên cần ưu tiên làm bằng chất liệu chống trượt, chống ồn tránh ảnh hưởng đến hoạt động cúng bái thiêng liêng bên trong. 

Hệ bậc tam cấp có thể bố trí 2 bên mặt nhà thờ họ song song hệ cửa ra vào hoặc bao quanh nhà thờ, thường có 3 đến 5 bậc đi lên và được lát theo tông màu đồng điệu màu với kiến trúc của ngôi nhà thờ họ.

Bậc tam cấp nhà thờ họ
Bậc tam cấp nhà thờ họ

Họa tiết trang trí, chạm trổ

Như bao công trình mang tính thờ cúng trang nghiêm thiêng liêng khác như chùa, đền thì thiết kế nhà thờ họ cũng cần được tô điểm sinh động bằng những họa tiết chạm khắc khéo léo, tỉ mỉ các hình ảnh hoa lá, cỏ mây uốn lượn trên các vì kèo, cột…

Đây được coi là nét đặc trưng trong mỗi loại công trình, đặc biệt là trong kiến trúc cổ Việt Nam, nó chiếm phần vô cùng cần thiết để tạo nên vẻ đẹp thể hiện nét văn hóa riêng theo từng vùng miền

Họa tiết trang trí
Họa tiết trang trí

Kiến Trúc Nam Cường - đơn vị uy tín thiết kế nhà thờ họ đẹp

Thiết kế các công trình tâm linh nói chung và nhà thờ họ nói riêng sao cho đẹp mắt và đúng tiêu chuẩn là ước mơ của rất nhiều hộ gia đình. Hiểu rõ được những khó khăn của chủ đầu tư, thông qua bài viết trên đây Kiến Trúc Nam Cường đã cung cấp cho bạn đọc một số thông tin bổ ích liên quan đến thiết kế nhà thờ họ và 1 số ít mẫu nhà thờ họ miền Bắc, mẫu nhà thờ đơn giản đẹp đậm nét truyền thống lịch sử.

Qua đó giúp bạn hiểu thêm và có thêm sáng tạo độc đáo cho việc phong cách thiết kế những mẫu nhà thờ họ đẹp cho riêng gia đình mình.